mommy
thilasmos
toketos
mycare - φροντίδα
athome
arkoudos
nanny - επιλέγοντας νταντάδες
ΕΦΗΒΟΣ ΠΑΙΔΙ ΠΑΙΔΙ ΣΥΝΕΡΓΑΤΕΣ

Παιδιά και κακή στάση του σώματος

2 years ago

author:

Mommy.gr

Παιδιά και κακή στάση του σώματος

Γράφει ο ορθοπεδικός
Γιώργος Κελάλης

Τι είναι η σκολίωση;

Σκολίωση είναι η τρισδιάστατη παραμόρφωση της σπονδυλικής στήλης, δηλαδή η πλάγια κλίση και στροφή των σπονδύλων. Η λέξη προέρχεται από το αρχαιοελληνικό σκολιός’ που σημαίνει στραβός.  Η πιο συχνή εμφάνισή της,  είναι κατά την εφηβική ηλικία ενός ατόμου, (80% των περιπτώσεων εντοπίζονται σε εφήβους και αφορά στο 1 ,5% – 4,5% του μαθητικού πληθυσμού), αλλά μπορεί να συμβεί και νωρίτερα, ακόμα και στην νηπιακή ηλικία. Στην ενήλικη ζωή η σοβαρή εκφύλιση της σπονδυλικής στήλης  ή η εξέλιξη μίας παραμελημένης εφηβικής σκολίωσης μπορεί να οδηγήσει στη σκολίωση των ενηλίκων. Σε όσο μικρότερη  ηλικία εμφανιστεί τόσο πιο επιθετική είναι συνήθως.

Τι προκαλεί τη σκολίωση;

Στην πλειοψηφία των περιπτώσεων,  τα αίτια που την προκαλούν είναι άγνωστα παρά τις συνεχείς έρευνες που γίνονται για πενήντα και πλέον χρόνια. Το 85%-90% των περιπτώσεων αποτελεί η ονομαζόμενη “άγνωστης αιτιολογίας”  ή “εφηβική”  ή “ιδιοπαθής” σκολίωση, η οποία συχνότερη όλων και η πλέον επικίνδυνη, αφού ΔΕΝ ΓΝΩΡΙΖΟΥΜΕ το αίτιο της για να την πολεμήσουμε. Όλες οι υπόλοιπές μορφές που τα αίτια τους είναι γνωστά αποτελούν μόνο το 10%-15% όλων των σκολιώσεων (συγγενής, παραλυτική, λειτουργική κ.ά.).  Με την πάροδο του χρόνου,  υπάρχει μεγάλη πιθανότητα αύξησης της σκολιωτικής γωνίας , καθώς σταδιακά χάνεται το σφρίγος και η ισορροπία του κορμού.

Κακή στάση σώματος

Σωστή στάση σημαίνει ότι οι αρθρώσεις και οι υπόλοιπες δομές που σχετίζονται με αυτές συγκρατούνται σε τέτοια θέση ώστε η επιβάρυνση που δέχονται να είναι όσο το δυνατό μικρότερη. Η ένταση της καθημερινότητας και κυρίως οι συνήθειες της σύγχρονης ζωής (κινητό, tablets, υπολογιστής, γραφείο, μελέτη σχολικών μαθημάτων) προκαλούν σημαντική φόρτιση, η οποία επιδεινώνεται από την λανθασμένη θέση και στάση του σώματος, όπως επίσης και από την αδυναμία του μυικού συστήματος. Αποτέλεσμα είναι η φθορά στις δομές που συγκρατούν τον σκελετό (μύες, σύνδεσμοι) και συμπτώματα όπως πόνος, περιορισμός της κίνησης και μυϊκή αδυναμία.

Πρόληψη / Διάγνωση

Εκτός από την παραμόρφωση  της ράχης, η εφηβική σκολίωση συνήθως δεν εμφανίζει άλλα συμπτώματα, με αποτέλεσμα πολλές φορές να υπάρχει καθυστέρηση στη διάγνωσή της. Αντίθετα, στα μεγαλύτερα άτομα με έντονες αλλοιώσεις, ο πόνος είναι αρκετά δυνατός. Συνήθως η σκολίωση και η κύφωση γίνονται αντιληπτές από τους γονείς ή το περιβάλλον του παιδιού λόγω της παραμόρφωση της ράχης αφού όμως έχει φτάσει σε αντιληπτό με απλή επισκόπηση στάδιο. Έχει λοιπόν μεγάλη σημασία η έγκαιρη διάγνωση καθώς και ο προληπτικός έλεγχος ώστε να ξεκινήσει νωρίς ή αντιμετώπιση και διόρθωση της πάθησης ή της κακής στάσης. Η διενέργεια μαζικών ελέγχων σε μαθητικούς πληθυσμούς (school screening) έχει βοηθήσει πολύ στην αντιμετώπιση της σκολίωσης.

Τόσο στους προληπτικούς ελέγχους όσο και στην παρακολούθηση χρησιμοποιούνται πλέον μέθοδοι διάγνωσης τελευταίας τεχνολογίας (Formetric 4D, Laser scanner, Spinal Mouse) που αντικαθιστούν σε μεγάλο βαθμό την προληπτική ακτινογραφία και ενδείκνυνται ακόμα και για εγκύους, αφού δεν κάνουν χρήση ακτινοβολίας. Σε επιλεγμένες περιπτώσεις η πάθηση επιβεβαιώνεται και με ακτινολογικές εξετάσεις.  Η δυνατότητα τακτικών ελέγχων μας διευκολύνει να παρακολουθούμε την εξέλιξη και την πορεία της στάσης της σπονδυλικής στήλης, τόσο θεραπευτικά όσο και προληπτικά, ενώ διευκολύνει στη δημιουργία αρχείου ώστε να παρατηρούμε τη σταδιακή  βελτίωση.

Αντιμετώπιση /Θεραπεία

Η θεραπεία της σκολίωσης εξαρτάται από πολλούς παράγοντες (τύπος, ρυθμός επιδείνωσης κ.ά.), αλλά κυρίως από το βαθμό παραμόρφωσης της σπονδυλικής στήλης, η οποία μετράται σε μοίρες. Στις περισσότερες περιπτώσεις η παθολογική στάση σώματος μπορεί να αντιμετωπιστεί συντηρητικά, δηλαδή,  με εξειδικευμένη άσκηση,  ή (σε μεγαλύτερες παραμορφώσεις) με εφαρμογή ορθοπαιδικού κηδεμόνα, προκειμένου να υπάρξει αναχαίτιση της επιδείνωσης, αλλά και διόρθωση του προβλήματος, αν και εφόσον αυτό είναι εφικτό.

Ειδικά όσον αφορά στην άσκηση έχει υπάρξει μεγάλη πρόοδος και ειδίκευση σε θέματα που αφορούν την κακή στάση σώματος με τεχνικές προσαρμοσμένες σε κάθε περίπτωση και κάθε ηλικία (SEAS, Schroth κ.ά), ενώ η τεχνολογία έχει οδηγήσει σε κηδεμόνες εύχρηστους και εύκολα ανεκτούς. Αντίθετα, σε λίγες ευτυχώς περιπτώσεις όπου το μέγεθος της παραμόρφωσης είναι μεγάλο και μπορεί να επηρεάσει,  τόσο την αναπνευστική όσο και την καρδιακή λειτουργία, η αντιμετώπισή της πρέπει να γίνεται με χειρουργική θεραπεία.

Γιώργος Κελάλης
Διευθυντής Ορθοπαιδικού τμήματος, Ευρωκλινική Αθηνών
Επιστημονικός Διευθυντής Κέντρου SCOLIOSIS